Ελληνικά Χαρτονομίσματα
1927-1952

 Κάντε κλικ στα νομίσματα για δείτε την μεγέθυνση τους.

Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
5
20
25
50
100
500
1000
5000
1926
Περιγραφή
Η πρώτη σειρά χαρτονομισμάτων που κυκλοφόρησε από την Τράπεζα της Ελλάδος αποτελούταν από αποθέματα της Εθνικής Τράπεζας, τα οποία έφεραν τη σφραγίδα: "ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ". Το πρώτο χαρτονόμισμα των 5.000 δραχμών είχε τυπωθεί από την Εθνική Τράπεζα αλλά κυκλοφόρησε και αυτό από την Τράπεζα της Ελλάδος.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
500
5.000
1932
Περιγραφή
Το πρώτο κανονικό χαρτονόμισμα των 5.000 της Τράπεζας της Ελλάδος, καθώς και ένα των 500 δραχμών, τυπώθηκαν από την Αμερικανική Εταιρία Χαρτονομισμάτων και φέρουν την ημερομηνία 1932.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
100
500
1.000
1935
Περιγραφή
Μια νέα σειρά χαρτονομισμάτων τυπώθηκε αργότερα στη Γαλλία, απεικονίζει ειρηνικές ασχολίες και αποτελεί μία από τις πιο όμορφες σειρές Ελληνικών χαρτονομισμάτων.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση

Δραχμές
1
2
5
10
20
Λεπτά
50

1940
-
1941

Περιγραφή
Στις αρχές του 1940, η Ελληνική Κυβέρνηση απέσυρε το 50% των ασημένιων μεταλλικών κερμάτων, αντικαθιστώντας τα με χαρτονομίσματα των 10 και 20 δραχμών, που απεικόνιζαν τις ίδιες παραστάσεις τις Δήμητρας και του Ποσειδώνα. Τα μεταλλικά κέρματα της Ελληνικής Δημοκρατίας (50 λεπτά, 1,2,5 δραχμές) συνέχισαν να κυκλοφορούν μέχρι τις πρώτες μέρες της Γερμανικής Κατοχής. Τότε κυκλοφόρησε η φήμη πως οι Γερμανοί θα χρήσιμοποιούσαν το μέταλλο των ελληνικών κερμάτων, για τις πολεμικές μηχανές τους. Οι Έλληνες σα μια πρώτη πράξη "αντίστασης", έκρυψαν τα νομίσματα, δημιουργώντας προβλήματα στις συναλλαγές ώσπου να τυπωθούν τα χαρτονομίσματα του "Ελληνικού Κράτους".
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
1.000
1941

Περιγραφή
Το χαρτονόμισμα των 100 δραχμών του 1939 έχει θεωρηθεί ως το πιο "επιρρεπές σε ατυχήματα". Το πρώτο στη σειρά πάνω έχει τυπωθεί στην Αγγλία ταυτόχρονα με αυτά των 500 και 1000 δραχμών, αλλά κυκλοφόρησε μόνο με τη σφραγίδα των 1000 δραχμών στις αρχές του 1941 (δεύτερο χαρτ/μα στη σειρά). Το πλοίο Ζάκυνθος που μετέφερε το απόθεμα της Τράπεζας της Ελλάδος στην Κρήτη, βομβαρδίστηκε στη Μονεμβασιά από Γερμανικά αεροσκάφη και πολλοί σάκοι με χαρτονομίσματα των 100 δραχμών κατασχέθηκαν από τους χωρικούς. Αρκετά από αυτά κυκλοφόρησαν λίγο αργότερα με πλαστογραφημένες σφραγίδες, προκαλώντας πρόβλημα στην αγορά (τρίτο χαρτ/μα στη σειρά).
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Marks
1
2
5
20
50

Pfenning
50
(0.5 marks)
1940
Περιγραφή
Οι Γερμανοί, όπως και στις υπόλοιπες κατεκτημένες περιοχές, κυκλοφόρησαν τα δικά τους χαρτονομίσματα, τα Στρατιωτικά Μάρκα (marks), τα οποία απαγορεύονταν στη Γερμανία, χρησιμοποιήθηκαν όμως αναγκαστικά στην Ελλάδα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
  1940
-
1944
Περιγραφή
Στις περιοχές της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, οι οποίες είχαν περάσει στη Βουλγαρική Κατοχή, οι Βούλγαροι απαγόρευσαν την κυκλοφορία των ελληνικών χαρτονομισμάτων, ενώ τα βουλγαρικά ήταν τα μόνα που κυκλοφορούσαν εκεί, μέχρι το τέλος του 1944.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
5
10
50
100
500
1.000
5.000
10.000
20.000
1941
Περιγραφή
Οι Ιταλοί ακολούθησαν το παράδειγμα των Γερμανών ακι τύπωσαν ένα είδος "στρατιωτικού" χαρτονομίσματος που κυκλοφόρησε μέσω του "Μεσογειακού Ταμείου Πίστεως δια την Ελλάδα".
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Ιταλική
Λίρα
1941
Περιγραφή
Δέκα μέρες μετά την Κατοχή της Σάμου από τους Ιταλούς, κάτω από τις διαταγές του διοικητή Ettore Bastica, οι κάτοικοι θα έπρεπε να δεχτούν την κυκλοφορία όλων των Ιταλικών νομισμάτων, ταυτόχρονα με τη δραχμή, στην ισοτιμία των 100 δραχμών=6,25 λίρες. Η διαταγή ακυρώθηκε λίγους μήνες αργότερα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
1.000
2.000
1941
Περιγραφή
Ο πόλεμος στο Αιγαίο, το καλοκαίρι του 1941, οδήγησε στην απομόνωση των νησιών και στην έλλειψη χαρτονομισμάτων, σε μια εποχή όπου οι πελάτες των τραπεζών ζητούσαν να αποσύρουν τις καταθέσεις τους. Στη Σύρο, η Εθνική Τράπεζα έλυσε το πρόβλημα με το να εκδόσει εκδόσει επιταγές στρογγυλοποιημένων ποσών, και με την επικύρωση πελάτη και τράπεζας, χρησιμοποιήθηκαν σαν χαρτονομίσματα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
100
1.000
1941
Περιγραφή
Οι Κατοχικές Αρχές ζητούσαν συνεχώς υπέρογκα ποσά σαν αποζημλιωση για τα προϊόντα που οι Έλληνες αναγκάζονταν να τους "πουλήσουν". Έτσι η Τράπεζα της Ελλάδος αναγκάστηκε να ξαναφέρει σε κυκλοφορία τα παλιά χαρτονομίσματα, που είχαν αποσυρθεί και διαγραφεί, τυπώνοντάς τα σε λιθογραφίας στην Αθήνα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση

Δραχμές
1
5
10
50
100
500
1.000
5.000

1942
Περιγραφή
Η Φασιστική Κυβέρνηση θεώρησε τα Ιόνια νησιά "περιοχές προς προσάρτηση" στην Ιταλία. Με διάταγμα του Δούκα, καθιερώθηκε η δίγλωσση Ιονική δραχμή.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
1.000
5.000
10.000
1942
Περιγραφή
Το δεύτερο χρόνο της Κατοχής τυπώθηκαν νέα χαρτονομίσματα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
25.000
100.000
500.000
1942
-
1943

Περιγραφή
Τα "κρατικά ομόλογα" για τις πληρωμές των γεωργικών προϊόντων, κυκλοφόρησαν φέροντας την ένδειξη "προς τον κομιστή", σαν ένα είδος χαρτονομίσματος με καθυστερημένη ωριμότητα. Στην τέταρτη σειρά των ομολόγων αυτών, το ακριβές ποσό και η ημερομηνία συμπληρώνονταν με το χέρι.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
50
5.000
25.000
1943
Περιγραφή
Η εκτύπωση των νέων αυτών χαρτονομισμάτων έφερε αισιοδοξία.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
50.000
-
100.000.000.000
1944
Περιγραφή
Τα χαρτονομίσματα του 1944 μοιραία αντανακλούν την καταστροφή του Ελληνικού νομίσματος και της οικονομίας. Η ακολουθία των εκδόσεων μιλάει από μόνη της: 50.000 (14/1/44), 100.000 (21/1/44), 500.000 (20/3/44), 1.000.000 (29/6/44), 5.000.000 (20/7/44), 10.000.000 (29/7/44), 25.000.000 (10/8/44), 200.000.000 (9/9/44), 500.000.000 (1/10/44), 2.000.000.000 (11/10/44). Ο καλπάζων πληθωρισμός συνέχισε και μετά την απόσυρση των Γερμανικών Στρατευμάτων από την Αθήνα (12/10/44). Τα δύο τελευταία χαρτονομίσματα της σειράς είχαν αξία 10.000.000.000 (20/10/44) και 100.000.000.000 (3/11/44), και φέρουν την υπογραφή του πρώτου διορισμένου Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Ξενοφώντα Ζολώτα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Λίρες(Ιταλικές)
50
100
500
1000
1944
Περιγραφή
Το Μάρτιο του 1944, η Ρόδος είχε κυριολεκτικά αποκοπεί από τις πολεμικές επιχειρήσεις και υπέφερε από σοβαρή έλλειψη χαρτονομισμάτων. Οι Ιταλικές Αρχές χρησιμοποίησαν συναλλαγματικές επιταγές της Τράπεζας της Ιταλίας, της Τράπεζας της Ρώμης και της Τράπεζας της Σικελίας.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Οκάδες
5
25
100
500
1944
Περιγραφή
Μερικά από τα πιο αυθεντικά χαρτονομίσματα της Κατοχής είναι φυσικά τα ομόλογα της Π.Ε.Ε.Α, αφού οι αξίες τους δεν είναι σε δραχμές αλλά σε οκάδες (1,28 κιλά) σιταριού για τη μετέπειτα εξόφληση. Παρά τη φράση που φέρουν "Εκτύπωση Ελεύθερης Ελλάδος", τυπώθηκαν στην Αθήνα, στο τυπογραφείο του Παπαχρύσανθου, κυριολεκτικά κάτω από τη μύτη των Γερμανικών Αρχών. Τα χαρτονομίσματα των 500 οκάδων ωστόσο μετατράπηκαν σε αναμνηστικά.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
100.000.000
500.000.000
1944
Περιγραφή
Η εκκένωση της Πελοποννήσου από τους Γερμανούς δημιούργησε μία μοναδική κατάσταση, εφόσον η κατεχόμενη πρωτέυουσα ήταν τελείως αποκομμένη. Οι δημόσιοι υπάλληλοι, εξαρτώμενοι από το μισθό τους, πεινούσαν εφόσον δεν υπήρχαν χρήματα για να πληρωθούν. Κάποιες Τοπικές Αρχές πήραν το ζήτημα στα χέια τους και εξέδωσαν προσωρινά χαρτονομίσματα. Στο Ναύπλιο, παλιά χαρτονομίσματα των 5.000.000 και 5.000 δραχμών σφραγίστηκαν με νέες αξίες των 100 και 500 εκατομμυρίων.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
25.000.000
50.000.000
100.000.000
500.000.000
1944
Περιγραφή
Στην Καλαμάτα, με την ευθύνη της "Προσωρινής Λαϊκής Επιτροπής" και του τοπικού υποκαταστήματος της Τράπεζας της Ελλάδος, κυκλοφόρησαν κρατικά ομόλογα. Η έκφραση "ταμειακόν γραμμάτειον προς τον κομιστή" δείχνει οτι είχαν σκοπό να καλύψουν προσωρινά την έλλειψη, σε χαρτονομίσματα, του Δημόσιου Ταμείου της Καλαμάτας.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
200.000.000
1944

Περιγραφή
Με απόφαση του Παναγιώτη Κανελλόπουλου -που έφτασε στην Καλαμάτα στις 27/10/44, με το αξίωμα του "Υπουργού που αντιπροσωπεύει την Ελληνική Κυβέρνηση στην Πελοπόννησο"- ένα ακόμα κρατικό ομόλογο κυκλοφόρησε. Μια ποσότητα από αυτά τα ομόλογα, μεταφέρθηκε στην Τρίπολη και κυκλοφόρησε εκεί με τη σφραγίδα του τοπικού υποκαταστήματος στο πίσω μέρος του.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
100.000.000
200.000.000
300.000.000
500.000.000
1.000.000.000
1944
Περιγραφή
Στο Αγρίνιο, μετά την υποχώρηση των Γερμανών, το τοπικό υποκατάστημα της Τράπεζας της Ελλάδος κυκλοφόρησε επιταγές, επικυρωμένες από τον διευθυντή Γ.Φανός. Μ'αυτόν τον τρόπο, οι επιταγές έγιναν χαρτονομίσματα που πλήρωναν τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων αλλά κάλυπταν και τις ανάγκες των ανταρτών που είχαν καταλάβει την πόλη. Επίσης στο Αγρίνιο, μόλις τα ομόλογα αυτά τελείωσαν, τυπώθηκαν νέα. με το ποσό αυτή τη φορά τυπωμένο. και κυκλοφόρησαν και αυτά σαν χαρτονομίσματα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
200.000.000
1944
Περιγραφή
Με την άδεια του τοπικού Γερμανού διοικητή και ευθύνη του Έπαρχου, κυκλοφόρησε στα Τρίκαλα το χαρτονόμισμα των 200.000.000 δραχμών. Η αξία τυπώθηκε πάνω σε ένα χαρτονόμισμα των 5.000 του 1943.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
50.000.000
100.000.000
1944
Περιγραφή
Στην Κεφαλλονιά και την Ιθάκη κυκλοφόρησαν κρατικά ομόλογα τυπωμένα στην Ιταλία σε επίσημο ιταλικό χαρτί με γραμμές, μερικά από τα οποία έφεραν και ιταλική σφραγίδα. Ο υπουργός Λεωνίδας Μάκκας, κυβερνητικός εκπρόσωπος για τα Ιόνια νησιά, που έφτασε στο Αργοστόλι στις 5/10/44, ανέλαβε την ευθύνη για την εκτύπωσή τους. Μια ένδειξη της απεγνωσμένης ανάγκης για χαρτονομίσματα και τηςς βιασύνης με την οποία είχαν τυπωθεί είναι και το ορθογραφικό λάθος "ταμιακόν" αντί για "ταμειακόν".
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
100.000.000
500.000.000
1944

Περιγραφή
Κρατικά ομόλογα κυκλοφόρησαν και στην Πάτρα και την Κεφαλλονιά, τυπωμένα μόνο από τη μία όψη.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Pfenning
1
5
10
50
1944
Περιγραφή
τον τελευταίο καιρό της Γερμανικής Κατοχής, κυκλοφόρησε άλλο ένα περίεργο χαρτονόμισμα στη Θεσσαλονίκη. Αρχικά χρησιμοποιήθηκαν από τους Γερμανούς στρατιώτες στις καντίνες τους, σαν χρήματα δεκαπλάσιας αξίας από την αναγραφόμενη. Οι Έλληνες ήταν αναγκασμένοι να τα δεχτούν με συναλλαγματική αξία που ορίζονταν από τη Γερμανική Εξουσία.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
20
100
500
1944
Περιγραφή
Οι τελευταίες σειρές τοπικών χαρτονομισμάτων κυκλοφόρησν στο τέλος του 1944. Το πλοίο που μετέφερε τα καινούρια νομίσματα στην Κέρκυρα χτύπησε σε μία νάρκη και αναγκαστηκε να επιστρέψει στην Πάτρα για επισκευή. Προκειμένου να εμποδιστεί η συνεχής κυκλοφορία ακατομμυρίων στην Κέρκυρα, εφόσον η υπόλοιπη Ελλάδα συναλλάσονταν με δραχμές, δόθηκε διαταγή -μέσω τηλεγραφήματος- σε τοπικό υποκατάστημα της τράπεζας να τυπώσει προσωρινά χαρτονομίσματα. Από τη σειρές των Ιονικών δαχμών, αυτές των 50,100 και 1.000 σφραγίστηκαν με τις νέες αξίες και κυκλοφόρησαν μόνο για λίγες μέρες.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Sixpence

shilling
1
2
5

crown
0,5

pound
1
1944
Περιγραφή
Ο Αγγλικός Στρατός έφερε τα δικά του "στρατιωτικά νομίσματα". Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Ξ. Ζολώτας προκειμένου να δώσει ψυχολογική στήριξη στη νέα δραχμή -που είχε αντικαταστήσει τα εκατομμύρια- ανέγγειλε το "δεσμό της δραχμής με την αγγλική λίρα" ενώ ένα μέρος των δημοσίων υπαλλήλων έπαιρναν τους μισθούς τπυς σε λίρες.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση

Δραχμές
1
5
10
20

1944
Περιγραφή
Τα πρώτα μεταπολεμικά χαρτονομίσματα είχαν αντιστοιχία με την αγγλική λίρα: 600 δραχμές=1 λίρα, ενώ οι δραχμές των Κατοχικών χρόνων: 1 λίρα= 50 δισεκατομμύρια.σ
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
50
1944
Περιγραφή
Το πρώτο μεταπολεμικό χαρτονόμισμα των 50 δραχμών τυπώθηκε σε αθηναϊκό τυπογραφείο και κυκλοφόρησε μαζί με τα κέρματα.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
5.000
10.000
20.000
1945
Περιγραφή
Με μία περίεργη έλλειψη λογικής η Τράπεζα της Ελλάδος αρνήθηκε να αναγνωρίσει τις εκδόσεις της περιόδου της Κατοχής, κι έτσι το καινούριο χαρτονόμισμα των 5.000, για παράδειγμα, αναγράφει "δεύτερη έκδοση" ενώ μετά την πρώτη έχουν προηγηθεί άλλες δύο. Ο λόγος δε που στην έκδοση αυτή παρατηρούμε δύο μεγέθη και δύο χρωματισμούς σε κάθε σειρά, παραμένει άγνωστος.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
1.000
1947
Περιγραφή
Στις μετέπειτα εκδόσεις χαρτονομισμάτων μεγαλύτερων αξιών της μετα-κατοχικής περιόδου άρχισε να προστίθεται και η ημερομηνία.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
10.000
1947
Περιγραφή
Η δεύτερη έκδοση του χαρτονομίσματος των 10.000 δραχμών, εγκαινίασε μια νέα εποχή για το Ελληνικό χαρτονόμισμα. Η εκτύπωση γίνονταν τώρα από το Ίδρυμα Εκτυπώσεων Χαρτονομισμάτων και Αξιών της Τράπεζας της Ελλάδος, βάζοντας τέλος στη μακρά περίοδο που έτρεχαν από το ένα τυπογραφαίο της Ευρώπης ή της Αμερικής, στο άλλο.
Αξία Ημ/νια Απεικόνιση
Δραχμές
5.000
1950
Περιγραφή
Το τελευταίο χαρτονόμισμα των 5.000 δραχμών της περιόδου φέρει τη χρονολογία 1950. Θα περάσουν 34 χρόνια μέχρι η ίδια αξία να εμφανιστεί ξανά.

Πηγή οι συλλογές των:

Θεόδωρος Μ. Πιτίδης
Αναστάσιος Π. Τζαμαλής
Νομισματική Συλλογή Alpha Bank

Προηγούμενη σελίδα - Κεντρική σελίδα - Κατάλογος